Đề cương ôn tập Ngữ Văn 11 học kì 2 năm 2020

0
177
Đề cương ôn tập Ngữ Văn 11 học kì 2 năm 2020
Đề cương ôn tập Ngữ Văn 11 học kì 2 năm 2020

Đề cương ôn tập Ngữ Văn 11 học kì 2 năm 2020

Đề cương ôn tập Ngữ Văn 11 học kì 2 năm 2020

ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP MÔN NGỮ VĂN 11

BÀI 1: VỘI VÀNG (XUÂN DIỆU)

I. Tác giả, tác phẩm:

Tác giả : Xuân Diệu là nghệ sĩ lớn, nhà văn hóa lớn, có sức sáng tạo mãnh liệt, bền bỉ và sự nghiệp văn học phong phú

Tác phẩm:
a. Xuất xứ: rút từ tập : Thơ thơ(1938), tập thơ đầu tay cũng là tập thơ khẳng định vị trí của Xuân Diệu – thi sĩ « mới nhất trong các nhà thơ mới »

Liên quan: 70 Đoạn nghị luận xã hội 200 chữ năm 2019

II. Nội dung, nghệ thuật của bài thơ :

1. Tình yêu cuộc sống trần thế tha thiết.

* Khát vọng của Xuân Diệu.


Tôi muốn:

Tắt nắng -> cho màu đừng nhạt

Buộc gió ->cho hương đừng bay đi Điệp từ, động từ mạnh “tắt, buộc” ->Thể hiện một ý muốn quá táo bạo, muốn đoạt quyền của tạo hóa, muốn ngăn thời gian, chặn sự già nua, tàn tạ để giữ mãi hương sắc, giữ cái đẹp của trần thế. => Ý tưởng có vẻ “ngông cuồng” xuất phát từ một trái tim yêu cuộc sống tha thiết,
say mê.

Tâm trạng vui tươi trước cảnh sắc thiên nhiên:

Điệp từ “này đây” liên tục, dồn dập -> thể hiện tiếng reo vui của tác giả trước sự bất tận của thiên nhiên khi mùa xuân tới.

Nào là: Ong bướm – tuần tháng mật
Hoa – đồng nội xanh rì
Lá – cành tơ phấp phới
Yến anh – khúc tình si
Anh sáng – chớp hàng mi

Nhịp thơ nhanh gấp gáp, từ ngữ giàu hình ảnh ->Tất cả đang ở thời kì xung mãn nhất, sức sống căng đầy nhất. Mùa xuân tươi đẹp tràn đầy hương sắc. “Tháng giêng ngon như một cặp môi gần”

Cách so sánh độc đáo, táo bạo, bất ngờ đầy sức khơi gợi. Gợi cho ta thấy nét đẹp mơn mởn tơ non, đầy sức sống và vô cùng quyến rũ không thể nào cưỡng lại được của cuộc sống, của mùa xuân.

=> Trong đôi mắt Xuân Diệu, cuộc sống xung quanh đầy sức sống, thiên nhiên đầy xuân sắc, xuân tình. Nhà thơ khao khát đón nhận tất cả.

Liên quan: Đề thi thử thpt quốc gia môn ngữ văn 2019

2. Nỗi băn khoăn trước thời gian và cuộc đời.

“Tôi sung sướng. Nhưng vội vàng một nửa
Tôi không chờ nắng hạ mới hoài xuân”

Nhà thơ bỗng hoài xuân, tiếc xuân khi mùa xuân chỉ mới vừa bắt đầu.

Nhà thơ cảm nhận rất rõ bước đi của thời gian trong hơi thở của đất trời, bởi những gì đẹp nhất của mùa xuân, của tuổi trẻ, của tình yêu rồi sẽ ra đi không trở lại-> gợi sự bâng khuâng tiếc nuối khi nhận ra giới hạn của cuộc đời.

“Xuân đương tới nghĩa là xuân đương qua
Xuân còn non – xuân sẽ già
Xuân hết – tôi cũng mất”

Kết cấu lặp, điệp từ “nghĩa là” vừa giải thích, vừa bộc lộ sự lo lắng, hốt hoảng trước sự trôi chảy của thời gian. Bởi thiên nhiên đối kháng với con người

“Lòng tôi rộng – lượng trời cứ chật
Xuân tuần hoàn – tuổi trẻ chẳng hia lần
Còn trời đất – chẳng còn tôi mãi”

Hình ảnh đối lập, giọng thở than u buồn => Nhà thơ cảm nhận được cái vô hạn của thời gian, của thiên nhiên đất trời với cái hữu hạn ngắn ngủi của đời người nên xót xa nuối tiếc.

“Mùi năm tháng đều… than thầm tiễn biệt
Cơn gió xinh thì thào … phai tàn, sắp sửa”

Sự nuối tiếc thấm sâu vào cảnh vật, tâm hồn vì tất cả rồi sẽ tàn phai, chia li và biến
mất- một cuộc ra đi vĩnh viễn.

“Chẳng bao giờ ôi chẳng bao giờ nữa”

Điệp ngữ, tiếng thở dài luyến tiếc tuyệt vọng

Liên quan: 185 Nhận Định Văn Học Siêu Chất

3. Khát vọng sống, khát vọng cuồng nhiệt hối hả.

  • Mau đi thôi! … -> Lời giục giã vội vàng: hãy sống, hãy chiêm ngưỡng, hưởng
    thụ.
  • Ta muốn … -> khát vọng thật táo bạo, mãnh liệt.
  • Các động từ mạnh: ôm, riết, say, thâu, cắn …
    => Tình cảm thật mãnh liệt biến thành hành động cụ thể –thể hiện tình yêu cuồng
    nhiệt, đắm say; một tấm lòng ham sống, khát sống. Chính tình yêu đó đem lại một
    luồng sinh khí cho vạn vật, đất trời.
  • Điệp từ “ cho” ( cho chuếnh choáng … cho đã đầy… cho no nê …)
    -> Cảm xúc càng lúc càng cuồng nhiệt, tham lam, vồ vập hơn – hưởng thụ thỏa
    thuê hương sắc của cuộc sống.
  • “Hỡi xuân hồng ta muốn cắn vào ngươi!”
    -> Thể hiện sự dâng trào đỉnh cao của cảm xúc – Mùa xuân được nhân hóa như
    một thực thể, nhân vật trữ tình muốn chiếm lĩnh, tận hưởng bằng tất cả năng lực
    =>Lòng ham say, vồ vập, một khát vọng cồn cào muốn chiếm đoạt tất cả hương vị
    của cuộc đời.

Sống vội vàng, cuống quít không có nghĩa là ích kỷ, tầm thường, thụ động, mà đó là cách sống biết cống hiến, biết hưởng thụ. Đó là quan niệm sống mới mẻ, tích cực chưa từng thấy trong thơ ca truyền thống.

Liên quan: Giáo Án bài Chiều Tối hay nhất theo định hương mới

III. Tổng kết

  1. Nghệ thuật:
  • Sự kết hợp giữa mạch cảm xúc và mạch luận lí
  • Cách nhìn, cách cảm mới và những sáng tạo độc đáo về hình ảnh thơ
  • Sử dụng ngôn từ, nhịp điệu dồn dập, sôi nỗi, hối hả, cuồng nhiệt…

2. Ý nghĩa : quan niệm nhân sinh, quan niệm thẩm mĩ mới mẻ của Xuân Diệu – nghệ sĩ của niềm khát khao giao cảm với đời

3. Các dạng đề thi

Câu 1: Khao khát giao cảm với đời, ham muốn sống mãnh liệt trong tuổi trẻ và tình yêu là đặc điểm nổi bật của thơ Xuân Diệu. Anh ( chị ) hãy phân tích bài thơ “ Vội vàng “ của Xuân Diệu để làm sáng tỏ nhận định trên.

Câu 2:

Ta muốn ôm

Cả sự sống mới bắt đầu mơn mởn;
Ta muốn riết mây đưa và gió lượn,
Ta muốn say cánh bướm với tình yêu,
Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều
Và non nước, và cây và cỏ rạng,

Cho chếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng,
Cho no nê thanh sắc của thời tươi;
— Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi!

Anh/chị hãy phân tích đoạn thơ trên để thấy quan niệm nhân sinh, quan niệm nghệ thuật của Xuân Diệu.

Gửi phản hồi