Giáo án luyện tập phép phân tích và tổng hợp Ngữ văn 9

Giáo án luyện tập phép phân tích và tổng hợp Ngữ văn 9

Giáo án luyện tập phép phân tích và tổng hợp – Ngữ Văn 9

Giáo án luyện tập phép phân tích và tổng hợp giúp giáo viên và học sinh luyện tập phép phân tích và tổng hợp vào làm văn nghị luận.

Tham khảo: Mở bài kết bài Vợ chồng A Phủ gây ấn tượng mạnh.

I. MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT

1. Kiến thức

– Có kĩ năng phân tích, tổng hợp trong lập luận.

2. Kỹ năng

– Luyện tập phép phân tích và tổng hợp trong Tập làm văn nghị luận.

– Vận dụng các phép lập luận phân tích và tổng hợp phù hợp.

3. Thái độ

– Hình thành thói quen dùng phân tích và tổng hợp trong văn nghị luận

II. TRỌNG TÂM KIẾN THỨC

1. Kiến thức

– Mục đích, đặc điểm, tác dụng của việc sử dụng phép lập luận phân tích và tổng hợp.

2. Kỹ năng

– Nhận dạng được rõ hơn văn bản có sử dụng phép lập luận phân tích và tổng hợp.

– Sử dụng phép phân tích và tổng hợp thuần thục hơn khi tạo lập và đọc- hiểu văn bản nghị luận.

3. Thái độ: nghiêm túc và say mê học văn nghị luận

5. Định hướng phát triển phẩm chất và năng lực học sinh.

a. Các phẩm chất

– Yêu quê hương đất nước.

– Tự lập, tự tin, tự chủ.

b. Các năng lực chung

– Năng lực tự học; năng lực giải quyết vấn đề; năng lực tư duy; năng lực giao tiếp; năng lực sử dụng CNTT; năng lực hợp tác; năng lực sử dụng ngôn ngữ.

c. Các năng lực chuyên biệt

– Năng lực sử dụng ngôn ngữ.

– Năng lực cảm thụ văn học.

III. CHUẨN BỊ

1. Thầy

– Máy chiếu, Bảng phụ, phiếu học tập.

 – Chuẩn kiến thức kĩ năng, sách tham khảo.

2. Trò

  – Đọc và trả lời các câu hỏi trong bài.

   – Chuẩn bị phiếu học tập, sách BT, BTTN

IV. TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC:

* B­ước I. Ổn định tổ chức lớp: Kiểm tra sĩ số lớp và yêu cầu các tổ trư­ởng báo cáo kết quả kiểm tra việc học và soạn bài ở nhà của lớp.

* B­ước II. Kiểm tra bài cũ:(4-5’)

+ Mục tiêu:    Kiểm tra ý thức chuẩn bị bài ở nhà.

+ Ph­ương án: Kiểm tra tr­ước khi tìm hiểu bài

                   Thế nào là lập luận phân tích và tổng hợp?

 * B­ước III: Tổ chức dạy và học bài mới:

HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG

+ Ph­ương pháp: thuyết trình, trực quan.

+ Thời gian:  1-2p

+ Hình thành năng lực: Thuyết  trình

HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ
Để củng cố tốt hơn kiến thức về phân tích và tổng hợp, ta cần làm gì?
– Từ phần nhận xét của hs gv dẫn vào bài mới
– Ghi tên bài
Hình thành kĩ năng quan sát, nhận xét, thuyết trình
– HS nhận xét
– HS lĩnh hội kiến thức theo dẫn dắt giới thiệu của thầy.
– Ghi tên bài

HOẠT ĐỘNG 2 . HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

+ Ph­ương pháp: Đọc, vấn đáp, thuyết trình. Quan sát, phân tích, giải thích, khái quát, vận dụng thực hành, hệ thống hóa kiến thức.

+ Kĩ thuật: Dạy học theo kĩ thuật động não và dùng phiếu học tập (Vở luyện Ngữ Văn).

+ Thời gian:  Dự kiến 28- 30p

+ Hình thành năng lực:Giao tiếp:  nghe, nói, đọc; giải quyết vấn đề, phân tích, hợp tác  

I.Hưỡng dẫn HS đọc, nhận diện, đánh giá văn bản.
*GV trình chiếu 2 đoạn văn SGK/11-12 lên bảng. Gọi H.S đọc.
H. Theo em, ở đoạn văn (a) câu văn nào là câu nêu luận điểm?  
H. Luận điểm ấy được nhà thơ Xuân Diệu phân tích, chứng minh bằng mấy lí lẽ? Đó là những lí lẽ nào?    
H. Ở đoạn văn (b) câu văn nào là câu chứa luận điểm?
H. Để phân tích mấu chốt của thành đạt, trong đoạn văn tác giả phân tích bằng mấy lí lẽ? Đó là gì?  
H. Như vậy, 2 đoạn văn vừa tìm hiểu, người viết sử dụng phép lập luận nào?
* GV khái quát và chuyển ý.
2.Hướng dẫn HS thực hành bài tập 2 SGK/ 12
* Gọi HS đọc câu 2 SGK.
H. Theo em luận điểm được nêu ra ở bài tập này là gì?
H. Để phân tích điều này, ta cần nêu ra các lí lẽ gì?              
3.Hướng dẫn HS thực hành bài tập 3 SGK/ 12
H. Xác định luận điểm cần nêu trong bài tập này?
H. Để trình bày luận điểm: Các lí do khiến mọi người phải đọc sách ta cần sử dụng các lí lẽ gì?    
4.Hướng dẫn HS thực hành bài tập 4 SGK/ 12
* Yêu cầu HS đọc câu hỏi 4 SGK/12.
H. Luận điểm cần xác định trong bài tập này là gì?
H. Qui trình viết đoạn tổng hợp phải thế nào?      
H. Để phân tích luận điểm trên, trước hết ta phải trình bày các lí lẽ gì?      
H. Sau những lí lẽ phân tích ta tổng hợp vấn đề bằng luận điểm gì?  
* GV khái quát và chốt kiến thức trọng tâm.
Hình thành các Kĩ năng nghe, nói, đọc ,phân tích hợp tác
I.  HS đọc, nhận diện, đánh giá văn bản.
+HS quan sát và đọc văn bản. HS động não suy nghĩ và nêu ý kiến:
+ Câu nêu luận điểm là câu “Thơ hay là hay cả hồn lẫn xác, hay cả bài.”
+ HS trao đổi nhóm bàn và ghi ra phiếu học tập:
Luận điểm được phân tích bằng 3 lí lẽ:
– Thứ nhất: cái hay thể hiện ở các điệu xanh.
– Thứ hai: cái hay thể hiện ở những cử động.
– Thứ ba: cái hay thể hiện ở các vần thơ.
HS quan sát đoạn văn b/11-12
+ Câu nêu luận điểm là câu: “Mấu chốt của thành đạt là ở đâu?”
HS trao đổi
+ Luận điểm được phân tích bằng 2 lí lẽ:
– Một là: Do nguyên nhân khách quan (đoạn 1)
– Hai là: Do nguyên nhân chủ quan (đoạn 2)
® Cả 2 đoạn văn đều sử dụng phép lập luận phân tích.        
2.HS thực hành bài tập 2 SGK/ 12
+ HS đọc yêu cầu bài tập 2 và xác định cách làm bài.  
+ H.S xác định luận điểm. HS trao đổi nhóm cặp đôi
+ Lí lẽ phân tích:
– Đó là lối đọc chống đối, đọc mà không tư duy, suy nghĩ, đọc mà không hiểu dụng ý của sách.
– Cách đọc này khiến người ta khôg phát triển được trí tuệ, làm cùn mòn, mai một đi kiến thức của nhân loại.
3.Hướng dẫn HS thực hành bài tập 3 SGK/ 12  
+ HS xác định luận điểm.
+ Lí lẽ: có 3 lí lẽ
– Sách vở đúc kết những tri thức, kinh nghiệm mà nhân loại đã tích luỹ được trong trường kì lịch sử, qua bao thăng trầm của thời gian.
– Con người muốn văn minh, tiến bộ, hiểu biết phải đọc sách. Đọc sách là con đường tốt nhất để mỗi người có thể tự nhận thức, chiếm lĩnh thế giới và bản thân mình.
– Đọc sách sẽ giúp con người tự hoàn thiện nhân cách, phẩm chất, đạo đức của mình, giúp con người sống tốt hơn, đẹp hơn, nghĩa tình hơn.  
4.Hướng dẫn HS thực hành bài tập 4 SGK/ 12
+ HS đọc câu hỏi 4 SGK/12 trao đổi, suy nghĩ và làm vào phiếu học tập.  
+ HS nhắc lại kiến thức đã học:
Là phép lập luận rút ra cái chung từ những điều đã phân tích.
+ Các lí lẽ:
– Đọc sách giúp ta có những kiến thức để hiểu biết, khám phá và chiếm lĩnh thế giới.
– Đọc sách là con đường tốt nhất giúp ta có thêm kiến thức về vốn sống, kinh nghiệm sống để tự điều chỉnh nhân cách làm người.
– Sách tốt trang bị cho ta tình cảm cao đẹp, đạo lí làm người.
+ Luận điểm tổng hợp:
Nói tóm lại, đọc sách là công việc không thể thiếu được trong việc tiếp thu mọi giá trị vật chất và tinh thần của nhân loại.
HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP
Mục tiêu: Làm được bài tập từ SGK, các bài tập khắc sâu kiến thức chính.
Nhiệm vụ: Trao đổi hoạt động nhóm, động não, tư duy độc lập….Cách thực hiện như sau:
II. Hướng dẫn HS luyện tập, củng cố.
* Qua bài luyện tập em cần rút ra bài học gì?
* Yêu cầu HS làm bài tập trong SBTTN
* Nêu 2 đoạn văn và so sánh để thấy rõ mục đích và tác dụng của việc sử dụng phép phân tích hoặc phép tổng hợp?  

HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG

* Mục tiêu:

– Học sinh vận dụng kiến thức để làm bài tập vận dụng, liên hệ thực tiễn

– Định hướng phát triển năng lực tự học, hợp tác, sáng tạo.

* Phương pháp: Nêu vấn đề, thuyết trình, giao việc

* Kỹ thuật: Động não, hợp tác

* Thời gian: 2 phút

HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ
Gv giao bài tập
– Hs : Em rút ra bài học gì qua tiết luyện tập?
Lắng nghe, tìm hiểu, nghiên cứu, trao đổi,làm bài tập, trình bày….  

HOẠT ĐỘNG 5: TÌM TÒI, MỞ RỘNG

* Mục tiêu:

– Học sinh liên hệ thực tiễn, tìm tòi mở rộng kiến thức

– Định hướng phát triển năng lực tự học, sáng tạo

* Phương pháp: Dự án

* Kỹ thuật: Giao việc

* Thời gian: 2 phút

HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ
Gv giao bài tập
– Sưu tầm các đoạn văn phân tích và tổng hợp trong các văn bản mà em biết?
+ Lắng nghe, tìm hiểu, nghiên cứu, trao đổi, làm bài tập,trình bày….

* B­ước IV: Giao bài, hư­ớng dẫn học ở nhà, chuẩn bị bài ở nhà( 2p):

1. Bài vừa học:

– Học thuộc nội dung ghi nhớ và nắm chắc đặc điểm, mục đích, tác dụng của phép phân tích và tổng hợp.

– Viết đoạn văn phân tích, tổng hợp về một trong số các đề tài sau:

+ Bác Hồ kính yêu.

+ Gia đình, môi trường…

2. Chuẩn bị bài mới:

– Đọc và trả lời câu hỏi chuẩn bị trước bài:  Tiếng nói của văn nghệ.

Xem thêm: Phân tích Mùa xuân nho nhỏ ngắn gọn hay nhất


Hãy bình luận đầu tiên

Để lại một phản hồi

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiện thị công khai.


*